Việt Nam được Mỹ xếp vào nhóm các nền kinh tế có nguy cơ bị lợi dụng để trung chuyển hàng hóa nhằm né thuế quan. Sau đây, Tygiamoingay sẽ cung cấp chi tiết hơn vấn đề trên.
Việt Nam nằm trong nhóm Mỹ nghi trung chuyển hàng hóa Tại họp báo thường kỳ chiều 20/8, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng cho biết Việt Nam luôn chủ trương thúc đẩy thương mại lành mạnh, tự do, công bằng và cùng có lợi với các đối tác. Chính sách này được thực hiện trên cơ sở các thỏa thuận song phương, đa phương và phù hợp với quy định của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).
Theo bà Phạm Thu Hằng, Việt Nam đang tập trung nâng cao năng lực thực thi pháp luật nhằm phòng chống gian lận thương mại, đặc biệt là gian lận về nguồn gốc xuất xứ. Việt Nam khẳng định sẽ kiên quyết ngăn chặn tình trạng giả mạo xuất xứ và trung chuyển hàng hóa bất hợp pháp.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao cũng cho biết Việt Nam sẽ tiếp tục trao đổi với phía Mỹ về những vấn đề mà Washington quan tâm trên tinh thần xây dựng, phù hợp với quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện giữa hai nước.
Mỹ đưa Việt Nam vào nhóm nền kinh tế có rủi ro trung chuyển Phản hồi của Việt Nam được đưa ra sau khi Nhà Trắng công bố báo cáo mang tên “The Great Transshipment Scam” ngày 13/8. Báo cáo cho rằng một số nhà xuất khẩu Trung Quốc đã sử dụng mạng lưới trung chuyển qua hơn 40 quốc gia và vùng lãnh thổ nhằm né tránh thuế quan của Mỹ.
Việt Nam được xếp vào Tier 2, nhóm gồm những nền kinh tế có quy mô thương mại lớn và mức độ hội nhập đáng kể với Trung Quốc. Cùng nhóm này còn có nhiều đối tác thương mại quan trọng của Mỹ như Liên minh châu Âu (EU), Mexico, Canada, Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc.
Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) Việc nằm trong danh sách này cần được hiểu là một cảnh báo về mức độ rủi ro trung chuyển hàng hóa, thay vì một cáo buộc rằng chính phủ các quốc gia có tên đã chủ động hỗ trợ hành vi né thuế.
Báo cáo của Nhà Trắng cũng chưa đưa ra biện pháp trừng phạt cụ thể đối với những nền kinh tế được liệt kê. Thay vào đó, Mỹ cho biết đang tăng cường khả năng phát hiện các lô hàng có dấu hiệu trung chuyển bất hợp pháp.
Mỹ ước tính thất thu hàng chục tỷ USD mỗi năm Theo ước tính của chính quyền Trump, hoạt động trung chuyển hàng hóa bất hợp pháp có thể khiến ngân sách Mỹ thất thu khoảng 19–26 tỷ USD mỗi năm trong kịch bản trung tâm. Con số này được xây dựng dựa trên ước tính khoảng 75 tỷ USD hàng hóa có thể được trung chuyển trái phép mỗi năm.
Tùy phương pháp tính, các ước tính về quy mô thiệt hại có thể dao động rất rộng, từ khoảng 40 tỷ USD đến 303 tỷ USD.
Để kiểm soát rủi ro, Nhà Trắng cho biết đang phối hợp với Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) xây dựng hệ thống sử dụng trí tuệ nhân tạo. Công cụ này được định hướng phân tích dữ liệu về lô hàng, lịch sử vận chuyển và tuyến đường để hỗ trợ xác định những trường hợp có dấu hiệu trung chuyển bất hợp pháp.
Vì sao Việt Nam được chú ý trong hoạt động trung chuyển? Xu hướng doanh nghiệp sử dụng nước thứ ba để tổ chức lại chuỗi cung ứng xuất hiện rõ hơn sau khi Mỹ áp dụng thuế theo Mục 301 đối với hàng hóa Trung Quốc từ năm 2018.
Các biện pháp thuế quan đã thúc đẩy một số doanh nghiệp điều chỉnh chuỗi sản xuất và logistics, trong đó Việt Nam, Malaysia và Thái Lan trở thành những địa điểm được quan tâm trong quá trình đa dạng hóa sản xuất và thương mại.
Kiểm soát xuất xứ và chống gian lận thương mại Tuy nhiên, cần phân biệt giữa hoạt động dịch chuyển sản xuất hợp pháp và trung chuyển nhằm né thuế. Việc một sản phẩm được sản xuất hoặc hoàn thiện tại Việt Nam không đồng nghĩa với việc hàng hóa đó là hàng Trung Quốc được chuyển qua Việt Nam để tránh thuế. Vấn đề cốt lõi nằm ở nguồn gốc thực tế của sản phẩm và việc doanh nghiệp có tuân thủ đầy đủ quy định về xuất xứ hay không.
Đây cũng là lý do kiểm soát xuất xứ và chống gian lận thương mại ngày càng trở thành vấn đề quan trọng đối với hoạt động xuất khẩu của Việt Nam sang Mỹ.
Việt Nam đối mặt với yêu cầu kiểm soát xuất xứ chặt chẽ hơn Trong bối cảnh Mỹ tăng cường kiểm soát nguồn gốc hàng hóa, các doanh nghiệp Việt Nam có hoạt động xuất khẩu sang thị trường Mỹ có thể phải chú trọng hơn đến hồ sơ chứng minh xuất xứ, nguồn nguyên liệu, quá trình sản xuất và chuỗi cung ứng.
Việc minh bạch hóa nguồn gốc hàng hóa không chỉ giúp doanh nghiệp đáp ứng yêu cầu của thị trường nhập khẩu mà còn hạn chế nguy cơ hàng hóa bị nghi ngờ là sản phẩm trung chuyển hoặc có hành vi lẩn tránh thuế.
Bên cạnh vấn đề xuất xứ, Việt Nam hiện vẫn nằm trong Danh sách Xám của Lực lượng Đặc nhiệm Tài chính (FATF) về phòng chống rửa tiền kể từ tháng 6/2023. Đây là một yếu tố có thể được các đối tác quốc tế xem xét trong quá trình đánh giá rủi ro liên quan đến hệ thống tài chính và thương mại.
Việt Nam có thể chịu tác động gì từ động thái của Mỹ? Việc Việt Nam xuất hiện trong nhóm các nền kinh tế có rủi ro trung chuyển không đồng nghĩa với việc hàng hóa Việt Nam bị áp thêm một mức thuế mới. Tuy nhiên, động thái này cho thấy Mỹ đang chú ý hơn đến nguồn gốc hàng hóa và các tuyến thương mại có liên quan đến Trung Quốc.
Trong thời gian tới, các doanh nghiệp xuất khẩu có thể phải đối mặt với yêu cầu kiểm tra kỹ hơn về xuất xứ và chuỗi cung ứng. Những doanh nghiệp có hệ thống hồ sơ minh bạch, nguồn nguyên liệu rõ ràng và tỷ lệ nội địa hóa phù hợp sẽ có lợi thế hơn trong việc chứng minh tính hợp pháp của hàng hóa.
Hồ sơ minh bạch, nguồn hàng hóa rõ ràng Đối với Việt Nam, việc chủ động kiểm soát gian lận xuất xứ cũng có ý nghĩa trong việc bảo vệ uy tín hàng hóa “Made in Vietnam” và duy trì khả năng tiếp cận các thị trường xuất khẩu lớn.
Hy vọng bài viết Việt Nam nằm trong nhóm Mỹ nghi trung chuyển hàng hóa của tỷ giá mỗi ngày cung cấp cho bạn thông tin thị trường và hạn chế rủi ro khi hoạt động thương mại quốc tế ngày càng được kiểm soát chặt chẽ hơn. Hãy theo dõi tỷ giá mỗi ngày để cập nhật về thông tin thị trường cũng như giá vàng, ngoại tệ sớm nhất có thể nhé.